نخ جراحی یا نخ بخیه چیست ؟
نخ جراحی یا نخ بخیه یکی از مهمترین تجهیزات مورد استفاده در جراحی است که برای بستن زخم، نزدیک کردن لبههای بافت و کمک به ترمیم محل جراحی مورد استفاده قرار میگیرد. این نخها با توجه به جنس، ساختار، میزان استحکام، قابلیت جذب و نوع کاربرد، در مدلهای مختلف تولید میشوند و انتخاب نخ مناسب به نوع بافت، محل جراحی و شرایط بیمار بستگی دارد.
بهطور کلی، نخهای جراحی به دو گروه اصلی قابل جذب و غیرقابل جذب تقسیم میشوند. از نخهای قابل جذب مانند ویکریل، ویکریل رپید و مونوکریل تا نخهای غیرقابل جذب مانند پرولین، نایلون و اتیکون، هرکدام ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارند. در ادامه این مقاله، انواع نخ جراحی و نخ بخیه را بررسی میکنیم و کاربرد، ویژگیها و تفاوت هر یک را معرفی خواهیم کرد.
انواع نخ جراحی
نخ های جراحی بر اساس قابلیت جذب، جنس، ساختار و کاربرد به انواع مختلفی تقسیم میشوند. شناخت تفاوت میان این نخها به انتخاب گزینه مناسب برای هر نوع جراحی و بافت کمک میکند. بهطور کلی، نخهای جراحی در دو گروه اصلی نخهای قابل جذب و نخهای غیرقابل جذب قرار میگیرند.
۱. نخ بخیه قابل جذب
نخهای قابل جذب پس از قرار گرفتن در بافت، به مرور توسط بدن تجزیه و جذب میشوند و معمولاً نیازی به خارج کردن نخ وجود ندارد. از انواع این نخها میتوان به ویکریل، ویکریل اسپاچولا، مونوکریل پلاس و کرومیک اشاره کرد.
۲. نخ بخیه غیرقابل جذب
این نخها در برابر تجزیه و جذب توسط بدن مقاومت بیشتری دارند و برای مواردی استفاده میشوند که نیاز به حفظ استحکام بخیه برای مدت طولانی وجود دارد. از انواع رایج آنها میتوان به نخ پرولن، نخ بخیه مرسلین و نخ سرکلاژ مرسلین اشاره کرد.
در ادامه، هر یک از این نخها را بهصورت جداگانه بررسی میکنیم و ویژگیها، کاربردها و تفاوتهای آنها را توضیح خواهیم داد.
انواع سایز نخ بخیه و کاربرد های آن
8-0 تا 10-0 : جراحیهای بسیار ظریف، جراحی عروق کوچک و برخی جراحیهای چشم
6-0 تا 7-0 : جراحی چشم، عروق ظریف و جراحیهای پلاستیک و ترمیمی
5-0 : پوست، جراحی پلاستیک، صورت و برخی بافتهای ظریف
4-0 : بخیه پوست، جراحی عمومی، دست و برخی نواحی ظریف بدن
3-0 : پوست، بافت زیر جلدی و برخی جراحیهای عمومی
2-0 : بافتهای ضخیمتر، عضلات و برخی جراحیهای عمومی
0 : فاشیا، عضلات و بافتهایی که به استحکام بیشتری نیاز دارند
1-0 : بافتهای ضخیم و تحت کشش، برخی جراحیهای ارتوپدی و عمومی
2-0 و 3-0 ضخیمتر : مواردی که به استحکام بالاتر نیاز دارند، بسته به نوع نخ و کاربرد
معرفی انواع نخ بخیه
نخ بخیه ویکریل
نخ جراحی ویکریل یکی از نخهای جراحی قابل جذب است که از مواد مصنوعی ساخته شده و به دلیل استحکام مناسب و قابلیت جذب تدریجی، در بسیاری از جراحیها مورد استفاده قرار میگیرد. این نخ معمولاً به صورت چند رشتهای تولید میشود و به دلیل ساختار خود، قابلیت گرهزنی مناسبی دارد.
از نخ ویکریل یا نخ جراحی ویکریل پلاس برای بستن بافت نرم، بخیه عضلات، بافت زیر جلدی و برخی جراحیهای عمومی استفاده میشود. انتخاب سایز نخ ویکریل به نوع بافت و محل جراحی بستگی دارد و در سایزهای مختلف برای کاربردهای متفاوت عرضه میشود.
نخ ویکریل رپید
نخ جراحی ویکریل رپید یک نخ جراحی قابل جذب و مصنوعی است که برای مواردی طراحی شده که بافت در مدت کوتاهی به حمایت بخیه نیاز دارد. این نخ نسبت به ویکریل معمولی سریعتر جذب میشود و به همین دلیل برای بستن زخمهای سطحی و بافتهایی که روند ترمیم سریعتری دارند، گزینه مناسبی است.
از نخ بخیه ویکریل رپید در بخیه پوست، مخاط، بافت زیر جلدی و برخی جراحیهای عمومی و زنان استفاده میشود. این نخ در سایزهای مختلف تولید میشود و انتخاب سایز مناسب آن باید بر اساس نوع بافت و شرایط محل جراحی انجام شود.
نخ مونوکریل
نخ جراحی مونوکریل یکی از نخهای جراحی قابل جذب و تکرشتهای است که به دلیل سطح صاف و ساختار یکنواخت، عبور مناسبی از بافت دارد و آسیب بافتی کمتری ایجاد میکند. این نخ به تدریج توسط بدن جذب میشود و برای بخیه بافتهایی که به حمایت طولانیمدت نیاز ندارند، کاربرد دارد.
از نخ بخیه مونوکریل در بستن پوست، بافت زیر جلدی، جراحی عمومی، جراحی پلاستیک و برخی جراحیهای زنان و زایمان استفاده میشود. ساختار تکرشتهای آن همچنین باعث میشود میزان تجمع آلودگی و میکروارگانیسمها در مقایسه با برخی نخهای چندرشتهای کمتر باشد.
نخ مونوکریل پلاس
نخ جراحی مونوکریل پلاس یک نخ جراحی قابل جذب و تکرشتهای است که علاوه بر ویژگیهای مونوکریل معمولی، با یک پوشش آنتیباکتریال طراحی شده است. این نخ برای بخیه بافت نرم استفاده میشود و به دلیل ساختار تکرشتهای، عبور مناسبی از بافت و گرهپذیری قابل قبول دارد.
از نخ بخیه مونوکریل پلاس در جراحی عمومی، جراحی پوست و بافت زیر جلدی، جراحی زنان و زایمان و برخی جراحیهای ترمیمی استفاده میشود. وجود پوشش آنتیباکتریال میتواند به کاهش احتمال تجمع برخی باکتریها روی سطح نخ کمک کند و به همین دلیل در برخی شرایط جراحی مورد توجه قرار میگیرد.
نخ پرولن
نخ جراحی پرولن یکی از نخهای جراحی غیر قابل جذب و تکرشتهای است که از پلیپروپیلن ساخته میشود. این نخ به دلیل استحکام مناسب، واکنش بافتی پایین و مقاومت در برابر تجزیه، میتواند برای بخیههایی که نیاز به حفظ استحکام در مدت طولانی دارند مورد استفاده قرار گیرد.
از نخ بخیه پرولن در جراحی قلب و عروق، جراحی عمومی، جراحی پلاستیک و ترمیمی و بستن پوست استفاده میشود. ساختار تکرشتهای آن باعث عبور نسبتاً روان از بافت میشود و به همین دلیل در جراحیهای ظریف و عروقی نیز کاربرد دارد.
نخ مرسلین
نخ جراحی مرسلین یکی از نخهای جراحی غیر قابل جذب و چند رشتهای است که از الیاف پلیاستر ساخته میشود و استحکام کششی بالایی دارد. این نخ برای مواردی استفاده میشود که بافت به حمایت مکانیکی پایدار و طولانیمدت نیاز دارد و جذب شدن نخ توسط بدن مطلوب نیست.
از نخ بخیه مرسلین در جراحی قلب و عروق، جراحی عمومی، ارتوپدی و ترمیم تاندونها و بافتهای تحت کشش استفاده میشود. ساختار بافتهشده آن امکان گرهزنی مناسب را فراهم میکند و انتخاب سایز آن بر اساس نوع بافت و میزان نیروی واردشده به محل بخیه انجام میشود.
نخ شیرودکا
نخ جراحی شیرودکا اتیکون RS22 یک نخ جراحی غیر قابل جذب از جنس پلیاستر بافتهشده است که به صورت نوار تخت طراحی شده است. این نخ به دلیل استحکام کششی بالا و ماندگاری طولانی، برای بخیههای حمایتی و تثبیتی مورد استفاده قرار میگیرد.
مهمترین کاربرد نخ جراحی شیرودکا RS22 در سرکلاژ دهانه رحم و جراحیهای تخصصی زنان و زایمان است. این محصول دارای نوار ۵ میلیمتری و دو سوزن CTX تپرپوینت است که برای عبور کنترلشده از بافت طراحی شدهاند. محصول به صورت استریل و یکبار مصرف عرضه میشود و در هر جعبه ۶ عدد قرار دارد.
نخ اتی باند
نخ جراحی اتی باند یک نخ جراحی غیر قابل جذب و بافتهشده است که از الیاف پلیاستر ساخته شده و به دلیل استحکام کششی بالا، برای بستن و نگهداشتن بافتهایی که به حمایت طولانیمدت نیاز دارند استفاده میشود. ساختار بافتهشده این نخ، گرهزنی مناسب و پایداری خوبی در محل بخیه ایجاد میکند.
از نخ بخیه اتی باند در جراحی قلب و عروق، ارتوپدی، ترمیم تاندونها، جراحی عمومی و بستن بافتهای تحت کشش استفاده میشود. این نخ در سایزهای مختلف عرضه میشود و انتخاب سایز مناسب آن باید بر اساس نوع بافت و میزان کشش محل جراحی انجام شود.
تفاوت نخ بخیه تک رشته ای و چند رشته ای
نخهای جراحی از نظر ساختار به دو گروه تکرشتهای و چندرشتهای تقسیم میشوند. نخ تکرشتهای از یک رشته یکنواخت و پیوسته تشکیل شده و سطح صافتری دارد؛ به همین دلیل هنگام عبور از بافت، اصطکاک کمتری ایجاد میکند و معمولاً آسیب کمتری به بافت وارد میشود. از طرف دیگر، نخهای چندرشتهای از چند رشته تشکیل شدهاند که به صورت تابیده یا بافتهشده در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند و معمولاً انعطافپذیری و گرهپذیری بهتری دارند.
نخهای تکرشتهای مانند پرولین و مونوکریل معمولاً جذب مایعات و احتمال تجمع میکروارگانیسمها در ساختار نخ کمتری دارند و به همین دلیل در برخی جراحیهای عروقی، پوستی و ترمیمی مورد استفاده قرار میگیرند. در مقابل، نخهای چندرشتهای مانند ویکریل و اتیباند به دلیل ساختار بافتهشده، کنترل و گرهزنی مناسبی ایجاد میکنند و در بسیاری از جراحیهای عمومی، ارتوپدی و ترمیم بافت کاربرد دارند.
نخ چندرشتهای از چندین رشته مجزا تشکیل شده که به صورت تابیده یا بافتهشده در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند. این ساختار معمولاً باعث میشود نخ انعطافپذیری و گرهپذیری مناسبی داشته باشد و کنترل آن هنگام بخیه زدن راحتتر باشد. ویکریل، اتیباند و اتیکوند از نمونههای شناختهشده نخهای چندرشتهای هستند.
انتخاب بین نخ تکرشتهای و چندرشتهای تنها بر اساس ساختار نخ انجام نمیشود و عواملی مانند قابلیت جذب، جنس نخ، استحکام کششی، نوع بافت، محل جراحی و مدت زمان مورد نیاز برای حمایت از بافت نیز باید در نظر گرفته شود.
راهنمای خرید نخ بخیه
برای خرید نخ بخیه و خرید نخ جراحی باید به عواملی مانند نوع نخ، قابل جذب یا غیر قابل جذب بودن، سایز نخ، جنس، نوع سوزن، برند و کاربرد محصول توجه شود. انتخاب نخ مناسب باید بر اساس نوع جراحی و بافت مورد نظر انجام شود تا استحکام و عملکرد مناسبی در محل بخیه داشته باشد.
قیمت نخ بخیه با توجه به نوع نخ، برند، سایز، تعداد در بسته، نوع سوزن و ویژگیهای محصول متفاوت است. در هنگام خرید نخ جراحی نیز توجه به استریل بودن محصول، سلامت بستهبندی، تاریخ انقضا و مشخصات درجشده روی بسته اهمیت زیادی دارد. برای مشاهده و بررسی انواع نخهای بخیه و جراحی، میتوانید محصولات موجود را در سایت آرام اکسیر هیراد بررسی کرده و بر اساس نیاز خود محصول مناسب را انتخاب کنید.
برای آشنایی بیشتر با استانداردها و دستهبندی نخهای جراحی میتوانید به راهنمای سازمان غذا و داروی آمریکا مراجعه کنید : راهنمای سازمان غذا و دارو
